چرا چشمم نبض دارد؟

نبض چشم یا پریدن پلک حالتی است که در آن عضلات دور چشم دچار گرفتگی و کشیدگی موقت شده و منجر به یک انقباض سریع و غیر ارادی در چشم می‌شود. احتمالا هر فردی حداقل یک بار آن را تجربه کرده است. ممکن است شما آن را در یک دوره پر استرس در زندگی تان تجربه کرده باشید. نبض چشم ممکن است در یک یا هر دو چشم و در پلک بالا یا پایین رخ دهد. اغلب خود به خود و بعد از مدت کوتاهی برطرف می‌شود اما در مواردی بیشتر طول کشیده یا شدت انقباض ها بیشتر شده و برای فرد آزاردهنده می‌گردد. برای کسب اطلاعات بیشتر درباره نبض چشم، انواع آن و درمان آن با ما همراه باشید.

پریدن پلک چشم

نبض زدن چشم انواع گوناگون دارد. شایع ترین نوع نبض چشم، انقباضات میوکیمیا است که نبض های سریع و غیرارادی در عضلات دور چشم است. این نبض چشم معمولا کوتاه مدت، موقتی، بی ضرر و بی خطر هستند و خود به خود بهبود می‌یابند. این نبض ها نیاز به معاینه یا درمان پزشکی خاصی ندارند.

بلفارواسپاسم دسته دیگری از انقباض عضله چشم است که به صورت نبض های تکرار شونده  شدیدتر یا پایدار در عضله چشم روی می‌دهد. ممکن است شدت و دفعات این انقباض ها بیشتر شود به طوری که منجر به اسپاسم هایی شبیه چشمک زدن و حتی بسته شدن غیرارادی چشم ها گردد. در موارد بلفارواسپاسم شدید که با هر بار انقباض کل چشم بسته می‌شود و فرد فقط بین انقباض ها می‌تواند به خوبی ببیند، نیاز به مداخله درمانی است. سندرم میگز (Meigs) حالتی است که در آن به جز چشم ها، تمام صورت و گردن هم دچار این اسپاسم شده است.

دو نوع دیگر نبض چشم می‌تواند در اسپاسم نیمه صورت (Hemifacial spasm) و تیک های صورت رخ بدهد. اسپاسم نیمه صورت، علاوه بر انقباض شدید چشم، یک طرف صورت را هم درگیر می‌کند. با هر بار انقباض چشم، نیمه صورت همان طرف شامل لب ها و گونه به سمت بالا کشیده می‌شود. علت ایجاد اسپاسم نیمه صورت ممکن است تحت فشار قرار گرفتن یکی از اعصاب صورت باشد و درمان آن با رفع این فشار از روی عصب محقق می‌شود.

تیک های صورت معمولا در کودکان شایع هستند و تصور می‌شود که منشاء روانی دارند. در این تیک ها، نبض چشم ممکن است به تنهایی یا به همراه انقباض سایر اعضای صورت رخ دهد. در موارد دیگری مثل سندرم تورت، بیماری MS، فلج بل و بیماری پارکینسون نیز ممکن است نبض چشم های خفیف تا شدید به همراه درگیری صورت رخ بدهد.

علت نبض زدن چشم

اغلب نبض چشم ها، لرزش های خفیف، سریع و بی خطر پلک و عضله دور چشم هستند. در بیان علت این نبض چشم می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  1. استرس
  2. کم خوابی، بی‌خوابی و خستگی جسمی
  3. مصرف کافئین
  4. مصرف الکل
  5. خستگی چشم (کار زیاد با صفحات دیجیتال)
  6. خشکی چشم
  7. حساسیت های چشم
  8. مشکلات تغذیه‌ای

علت نبض زدن زیر چشم

با توجه به علل بیان شده برای نبض چشم هر عامل، اتفاق یا تغییر در سبک زندگی شما که همراه با این علل باشد می‌تواند باعث نبض زدن پلک بالا یا پایین چشم شما گردد. به طور مثال ممکن است شما برای ارائه پایان نامه خود در شرایطی قرار بگیرید که همزمان تحت استرس زیاد، کار چشمی زیاد با کامپیوتر، خشکی چشم، کم خوابی و افزایش مصرف چای و قهوه باشید. قرار گرفتن تمام این عوامل در کنار یکدیگر می‌تواند باعث ایجاد نبض چشم خفیف تا شدید در یک یا هر دو چشم شما گردد.

برخی افراد برای نبض چشم راست و نبض چشم چپ تعابیر متفاوتی قائل هستند و بر حسب این که نبض چشم در کدام چشم رخ بدهد آن را تعبیر به خوش شانسی، بد یمنی یا رسیدن خبر و … می‌کنند. از لحاظ علمی تفاوتی بین ساختار عضله حلقوی دو چشم و نحوه عصب دهی به آن وجود ندارد. پس هر عاملی که این عصب و عضله را تحریک کند می‌تواند باعث ایجاد انقباض در عضله حلقوی و در نتیجه نبض چشم، پریدن پلک چشم و بلفارواسپاسم گردد.  

نبض در چشم چه موقع خطرناک است؟

در صورتی که نبض چشم شما یکی از شرایط زیر را دارد، می‌تواند نوعی از نبض چشم باشد که نیاز به مداخله درمانی دارد. پس: 

·       اگر نبض چشم به مدت طولانی، بیش از چند ماه باقی مانده و مزمن شده است.

·       اگر شدت نبض ها و اسپاسم ها شدید شده است به قدری که باعث بسته شدن چشمتان می‌گردد.

·       و اگر علاوه بر نبض چشم، انقباض های جدید در یک طرف یا دو طرف صورت شما به وجود آمده است.

حتما برای معاینه نبض چشم خود به متخصص مراجعه کنید. وقتی در معاینه چشم، فردی می‌گوید چشمم نبض دارد، پزشک در ارزیابی نوع نبض و معرفی درمان مناسب، تاریخچه نبض چشم را خواهد پرسید. در این تاریخچه مدت زمانی که فرد نبض چشم دارد، میزان تکرار نبض ها، شدت آن‌ها و درگیری سایر بخش های صورت اهمیت دارد. چشم پزشک ارزیابی بالینی را برای تشخیص علل عصبی ایجاد کننده نبض چشم انجام می‌دهد و بر اساس آن به درمان بلفارواسپاسم می‌پردازد.

درمان نبض چشم

درمان نبض زدن چشم به علت آن بستگی دارد. موارد انقباض خفیف معمولا به صورت خود به خود بهبود می‌یابند. در اکثر موارد تغییر اندکی در رژیم غذایی و سبک زندگی می‌تواند نبض چشم را برطرف کند. برای رفع نبض چشم های معمولی باید علل ایجاد آن را برطرف کرد. این راهکارها می‌تواند کمک کننده باشد:

·       خواب کافی داشته باشید.

·       مصرف کافئین و الکل را به حداقل برسانید.

·       استفاده از صفحات دیجیتال را کمتر کنید.

·       از قطره های اشک مصنوعی برای مرطوب کردن سطح چشم استفاده کنید.

·       از عینک آفتابی در طول روز استفاده کنید.

·       رژیم غذایی تأمین کننده ویتامین ها و مواد معدنی مورد نیاز بدن را داشته باشید.

·       سعی کنید با انجام کارهایی که به آن علاقه دارید و برای شما آرامش ‌بخش است سطح استرس خود را کاهش دهید.

·       اگر دچار استرس یا اضطراب شدید هستید، سعی کنید برای درمان آن از متخصصین مربوطه کمک بگیرید.

در صورتی که نبض چشم شدید، مزمن و آزاردهنده باشد و نیاز به مداخله درمانی-پزشکی داشته باشد می‌توان از دو روش تزریق بوتاکس و عمل جراحی استفاده کرد. در روش نخست، با تزریق مقدار مشخص بوتاکس در عضلات درگیر، به طور موقت عضله دچار نبض و اسپاسم را فلج می‌کنند. اثر بوتاکس ممکن است تا چندین ماه باقی بماند. اگر بعد از این زمان اثر بوتاکس از بین رفت و بلفارواسپاسم همچنان به همان شدت وجود داشته باشد، مجددا تزریق انجام می‌گیرد. در موارد شدید بلفارواسپاسم که عدم پاسخ یا عدم تحمل بوتاکس رخ دهد، با استفاده از روش جراحی، می‌توان اقدام به قطع عصب یا عضله درگیر انقباض نمود.

سخن پایانی

نبض چشم اغلب خود به خود بهبود می‌یابد و بی خطر است. علل مختلفی مثل استرس، بی‌خوابی، مصرف زیاد قهوه، خشکی چشم و خستگی چشم می‌تواند باعث آن شود. گاهی نبض چشم می‌تواند به علت مشکلاتی در روان شما مثل یک دوره اضطراب شدید یا … رخ دهد. از این جهت نبض چشم می‌تواند یک علامت برای اطلاع از تحت فشار قرار گرفتن جسم یا روان شما باشد. اگر به تازگی دچار نبض چشم شده‌اید نگاهی به سبک زندگی تان در این مدت اخیر بیندازید. می‌توانید با چند تغییر کوچک در میزان استراحت یا مصرف نوشیدنی ها، از تحمل بیشتر نبض چشم راحت شوید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *